W Anchorage na Alasce trwa dyplomatyczne spotkanie wysokiej rangi, gdzie prezydent Donald Trump spotyka się z prezydentem Rosji Władimirem Putinem, aby omówić trwający konflikt na Ukrainie. Poza bezpośrednimi celami dyplomatycznymi, takimi jak deeskalacja i potencjalne zawieszenie broni, rozmowy te niosą ze sobą znaczącą wagę geopolityczną, podkreślając potężną dźwignię ekonomiczną i finansową, jaką Stany Zjednoczone mogą zastosować, jeśli wysiłki pokojowe okażą się nieskuteczne. USA dysponują znacznymi narzędziami, które mogłyby poważnie ograniczyć gospodarcze zaplecze Rosji, zwłaszcza biorąc pod uwagę jej silne uzależnienie od eksportu ropy naftowej i gazu.
Kluczowe Mechanizmy Wpływu Ekonomicznego Stanów Zjednoczonych
- Nakładanie surowych ceł na kraje kupujące rosyjską ropę i inne towary.
- Wprowadzanie sankcji wtórnych wobec podmiotów utrzymujących relacje biznesowe z Rosją.
- Odcięcie Rosji od sieci przesyłania wiadomości płatniczych SWIFT.
- Zablokowanie dostępu do systemu przelewów Rezerwy Federalnej.
- Wykorzystanie dominacji dolara amerykańskiego w globalnym handlu jako strategicznego narzędzia presji.
Gdyby rozwiązania dyplomatyczne zawiodły, Stany Zjednoczone posiadają solidny arsenał instrumentów ekonomicznych i finansowych do wywierania presji. Jednym z podstawowych mechanizmów jest nałożenie surowych ceł. Prezydent Trump ma uprawnienia do znacznego podwyższenia opłat celnych na każdy kraj kupujący rosyjską ropę naftową lub inne surowce. Strategia ta ma na celu zniechęcenie kluczowych importerów, takich jak Indie i Chiny, które są głównymi nabywcami rosyjskiej energii i towarów, poprzez uczynienie handlu z Rosją ekonomicznie nieopłacalnym. Na przykład, wcześniejsze działania wobec Indii, obejmujące zwiększone cła na ich sprzedaż do USA w zamian za kontynuowanie zakupu rosyjskiej ropy, stanowią precedens dla tego podejścia.
Wykorzystywanie Globalnych Finansów
Poza bezpośrednimi cłami, USA mogą wprowadzić sankcje wtórne. Polityka ta rozszerza środki karne na podmioty, które nadal prowadzą działalność gospodarczą z Rosją, skutecznie odcinając je od rozległego rynku amerykańskiego i systemu finansowego. Zasada jest jasna: kraje lub firmy, które zdecydują się na transakcje z Rosją, ryzykują utratę dostępu do największej gospodarki świata. Ten środek odstraszający jest szczególnie skuteczny ze względu na niezrównaną dominację dolara w handlu światowym.
Najbardziej wpływowa dźwignia finansowa, jaką dysponują USA, to możliwość całkowitego odcięcia Rosji od opartej na dolarze globalnej infrastruktury płatniczej. Obejmuje to dwa kluczowe systemy: sieć przesyłania wiadomości płatniczych SWIFT oraz system przelewów Rezerwy Federalnej. Sieć SWIFT rejestruje praktycznie wszystkie transakcje denominowane w dolarach, zapewniając przejrzystość w zakresie tego, kto ułatwia płatności dla Rosji. Co ważniejsze, system przelewów Rezerwy Federalnej obsługuje rzeczywisty transfer płatności w dolarach amerykańskich.
Kontrola nad tymi systemami daje Departamentowi Skarbu USA i Rezerwie Federalnej ogromną władzę. Każda amerykańska lub zagraniczna instytucja finansowa próbująca przetwarzać płatności związane z Rosją mogłaby otrzymać odmowę dostępu do systemu Fed wire, skutecznie wstrzymując transakcję. Biorąc pod uwagę, że ponad 90% globalnych transakcji handlowych opiera się na dolarze, bezpośrednio lub pośrednio, taki krok głęboko odizolowałby Rosję od międzynarodowego handlu i finansów. Ta zdolność do kontrolowania przepływu głównej waluty rezerwowej świata stanowi potężny atut strategiczny dla Stanów Zjednoczonych, umożliwiając im skuteczne ograniczenie możliwości ekonomicznych i finansowych Rosji na arenie globalnej.